Fomitopsis betulina: od tradycji do współczesności - systematyczny przegląd właściwości grzyba „człowieka lodu”. (Fomitopsis betulina: from tradition to modernity - systematic review of the properties of the “Iceman’s fungus”.)
Opis bibliograficzny
Szczegóły publikacji
Streszczenia
Fomitopsis betulina is a species of arboreal fungus found in birch trees throughout the northern hemisphere. Traditional medicine has attributed numerous health-promoting properties to it, and its presence was also noted in the equipment of the Neolithic man Ötzi (“Iceman”). The aim of this review was to collect, compare, and critically analyze current scientific reports on F. betulina, with particular emphasis on the extent to which contemporary experimental research findings correspond to the species’ traditional uses and what directions for further research are necessary to better understand its mechanisms of action and potential medicinal applications. The review was conducted in accordance with PrISMa 2020 guidelines. Publications on the medical, pharmaceutical, and bio- logical properties of F. betulina were searched in PubMed and Scopus databases. Original research papers published within the last 10 years were included in the analysis. after data selection, 14 publications were included in the final synthesis. The analyzed studies were dominated by in vitro experiments on human cell lines, using extracts obtained from various parts of the fungus. Both crude extracts and isolated bioactive fractions were evaluated, including triterpenes and polysaccharides with therapeutic potential (including newly identified compounds). The results indicate potential antibacterial and anticancer properties, protective effects on human DNa, and a possible supportive effect on epithelial healing processes. Furthermore, the presence of phenolic compounds and the antioxidant and anti-inflammatory activity of F. betulina extracts were confirmed. However, the available data are insufficient to draw clear clinical conclusions, em- phasizing the need for further research, particularly in vivo. Current experimental evidence tentatively suggests the potential use of F. betulina preparations in medicine, including as a component of supportive cancer therapies and as a supplement with potential immunomodulatory effects. Keywords: Fomitopsis betulina, Piptoporus betulinus, anti-tumor activity, anti-bacterial activity, polysaccharides
Fomitopsis betulina jest gatunkiem grzyba nadrzewnego zasiedlającym brzozy na obszarze całej północnej półkuli. W medycynie tradycyjnej przypisywano mu liczne właściwości prozdrowotne, a jego obecność odnotowano także w wyposażeniu neolitycznego człowieka Ötziego („człowieka lodu”). Celem niniejszego przeglądu było zebranie, porównanie i krytyczna analiza aktualnych doniesień naukowych dotyczących F. betulina, ze szczególnym uwzględnieniem tego, w jakim stopniu współczesne wyniki badań eksperymentalnych korespondują z tradycyjnymi zastosowaniami gatunku oraz jakie kierunki dalszych prac są niezbędne do lepszego poznania mechanizmów jego działania i potencjalnego wykorzystania w medycynie. Przegląd przeprowadzono zgodnie z wytycznymi PrISMa 2020. W bazach PubMed oraz Scopus wyszukiwano publikacje dotyczące właściwości medycznych, farmaceutycznych i biologicznych F. betulina. Do analizy włączono oryginalne prace badawcze opublikowane w ciągu ostatnich 10 lat. Po selekcji danych do ostatecznej syntezy zakwalifikowano 14 publikacji. W analizowanych badaniach dominowały eksperymenty in vitro na ludzkich liniach komórkowych z zastosowaniem ekstraktów pozyskiwanych z różnych części grzyba. Oceniano zarówno surowe wyciągi, jak i wyizolowane frakcje bioaktywne, w tym triterpeny oraz polisacharydy o potencjale terapeutycznym (również związki nowo zidentyfikowane). zestawione wyniki wskazują na potencjalne właściwości przeciwbakteryjne i przeciwnowotworowe, działanie protekcyjne wobec ludzkiego DNa oraz możliwy wpływ wspomagający procesy gojenia nabłonków. Ponadto potwierdzono obecność związków feno- lowych oraz aktywność antyoksydacyjną i przeciwzapalną ekstraktów F. betulina. Jednocześnie dostępne dane nie są wystarczające do formułowania jednoznacznych wniosków klinicznych, co podkreśla konieczność dalszych badań, w szczególności in vivo. aktualne dowody eksperymentalne wstępnie sugerują możliwość wykorzystania preparatów z F. betulina w medycynie m.in. jako element terapii wspomagających leczenie nowotworów oraz w formie suplementacji o potencjalnym działaniu immunomodulującym. Słowa kluczowe: Fomitopsis betulina, Piptoporus betulinus, aktywność przeciwnowotworowa, aktywność przeciwbakteryjna, polisacharydy
Open Access
Linki zewnętrzne
Identyfikatory
Metryki
Eksport cytowania
Wsparcie dla menedżerów bibliografii:
Ta strona wspiera automatyczny import do Zotero, Mendeley i EndNote. Użytkownicy z zainstalowanym rozszerzeniem przeglądarki mogą zapisać tę publikację jednym kliknięciem - ikona pojawi się automatycznie w pasku narzędzi przeglądarki.
Punkty i sloty autorów
| Autor | Dyscyplina | PkD / PkDAut | Slot |
|---|---|---|---|
| Mertowska Paulina (Lipa), dr hab. n. med. i n. o zdr. | nauki o zdrowiu | 4,0000 | 0,2000 |
| Mertowski Sebastian, dr n. med. i n. o zdr. | nauki o zdrowiu | 4,0000 | 0,2000 |
Punkty i sloty dyscyplin
| Dyscyplina | PkD / PkDAut | Slot |
|---|---|---|
| nauki o zdrowiu | 8,0000 | 0,4000 |
Informacje dodatkowe
| Rekord utworzony: | 29 maja 2026 16:40 |
|---|---|
| Ostatnia aktualizacja: | 10 lipca 2026 13:39 |